شخصي به طرفيت اداره دولتي دعوايي به خواسته مطالبه طلب مطرح كرده است و دادگاه بدوي در خصوص قسمتي
از خواسته حكم به پذيرش خواسته صادر كرده است؛ خواهان بدوي نسبت به اين مبلغ تقاضاي تجديد نظرخواهي
نموده و افزايش مبلغ را خواستار شده است و اداره دولتي تجديد نظرخواهي نكرده و صرفاً در تبادل لوايح و
دفاعيات بعدي ايراد عدم سمت خواهان بدوي را مطرح كرده است؛ بدون آنكه در مرحله بدوي اين ايراد را مطرح
كرده باشد .با توجه به اينكه اداره دولتي تجديد نظرخواهي نكرده است ،آيا دادگاه تجديد نظر ميتواند ايراد تجديد
نظرخوانده را مورد لحاظ قرار دهد؟ آيا حكم مقرر در تبصره ماده ٣٤٨قانون آيين دادرسي دادگاههاي عمومي و
انقﻼب در امور مدني مصوب ١٣٧٩مبني بر اختيار مرجع تجديد نظر براي رسيدگي به جهات ديگر كه مورد
استناد تجديد نظرخواه نبوده است ،در اين فرض نيز صدق ميكند؟
نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۱/۱۰۳۱ مورخ ۱۴۰۲/۰۴/۱۸
مرجع: اداره کل حقوقی قوه قضاییه ـ دكتر احمد محمدي باردئي
استعلام
پاسخ
در فرض سؤال كه در مرحله بدوي ،خوانده نسبت به عدم سمت خواهان ايراد نكرده و بدون تجديد نظرخواهي و
در مقام تبادل لوايح ايراد مذكور را مطرح كرده است ،عدم طرح ايراد تا پايان جلسه اول دادرسي واجد اين اثر
است كه دادگاه مستقﻼً نسبت به آن تصميمگيري نميكند و اين امر به معناي ناديده گرفتن ايراد نيست؛ بنابراين
در فرض سؤال ،نسبت به آن قسمت از خواسته كه مورد پذيرش دادگاه بدوي قرار نگرفته و خواهان بدوي نسبت
به آن تجديد نظرخواهي كرده است ،دادگاه مطابق ذيل ماده ٣٥٠قانون آيين دادرسي دادگاههاي عمومي و انقﻼب
در امور مدني مصوب ١٣٧٩رفتار ميكند.
دكتر احمد محمدي باردئي
اداره کل حقوقی قوه قضاییه