در مواردي كه تقصير متهم به همراه آسيبپذيري كه از قبل در بزهديده وجود داشته است به بروز صدمه بدني يا فوت
منجر مي شود ،نحوه تقسيم مسؤوليت چگونه است؟ آيا بايد براي عامل دروني هم سهمي مشخص و به همان ميزان از
مسؤوليت بزهكار كاست يا صرفنظر از تأثير عامل دروني همانند بيماري يا ضعف جسمي بزهديده متعهد به جبران خسارت
كامل است؟ براي مثال ،فرد »الف« در نتيجه درگيري برخي صدمات سطحي بر »ب« وارد ميكند كه به ايجاد محيطي پر
اضطراب براي »ب« منجر ميشود كه از قبل نيز داراي بيماري قلبي بوده و در نتيجه آن ،وي فوت ميكند .پزشكي قانوني
علت فوت را سي درصد قرار گيري در محيط پرتنش و اضطراب و هفتاد درصد را ناشي از ماهيت بيماري قلبي فرد »ب«
اعﻼم ميكند .در اين خصوص خواهشمند است به پرسشهاي زير
نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۱/۱۰۸۷ مورخ ۱۴۰۲/۰۴/۰۶
مرجع: اداره کل حقوقی قوه قضاییه ـ دكتر احمد محمدي باردئي
استعلام
پاسخ
دهيد:
آيا فرد »الف« بايد يك ديه كامل را به وراث »ب« پرداخت كند يا فقط سي درصد از ديه را؟
آيا دفاع فرد »الف« مبني بر اينكه از بيماري قلبي »ب« بياطﻼع بوده و براي وي قابل پيشبيني هم نبوده است ،با فرض
صحت در ميزان مسؤوليت وي مؤثر است؟ آيا ادامه درگيري و مخاصمه از سوي »ب« و گﻼويز شدن وي با »الف« در
تسهيم مسؤوليت مؤثر است؟
چنانچه محيط پرتنش فقط بر اثر درگيري لفظي و مجادله؛ بدون حمله فيزيكي و ايراد صدمه بدني ايجاد شده باشد ،آيا
اين امر در برقراري مسؤوليت مؤثر است؟
آيا اين موضوع كه فرد »ب« از قبل زير نظر پزشك متخصص قرار داشته و از بيماري خود مطلع بوده است و به وي
توصيه شده كه در صورت دوري از قرارگيري در محيط پرتنش ميتواند ساليان طوﻻني زندگي نمايد ،در ميزان مسؤوليت
مؤثر است؟
ﭘﺎسﺦ:
نظر به اينكه در فرض استعﻼم فوت نسبت به دو عامل ،يكي به مباشرت و ديگري به تسبيب است و تأثير رفتار
عوامل فوق متفاوت است ،وفق مواد ٤٩٢و ٥٢٦قانون مجازات اسﻼمي مصوب ،١٣٩٢هر كدام از عوامل فوق
به ميزان تأثير رفتار خود مسؤول هستند.
دكتر احمد محمدي باردئي
اداره کل حقوقی قوه قضاییه