چنانچه صاحﺐ حساب در تاريخ سررسيد چك وجه چك را تأمين كند؛ اما دارنده به بانك مراجعه نكند و پس
از سپري شدن مدت قابل توجهي به بانك مراجعه و گواهي عدم پرداخت اخذ كند ،خسارت تأخير تأديه از چه
تاريخي محاسبه ميشود؟ آيا تاريخ سررسيد چك ملاك است و يا تاريخ خارج كردن وجه از حساب توسط
صاحﺐ حساب و يا تاريخ اخذ گواهي عدم پرداخت؟
نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۴/۳۲۲ مورخ ۱۴۰۴/۰۸/۱۳
مرجع: اداره کل حقوقی قوه قضاییه ـ دكتر محمدعلي شاه حيدري پور
استعلام
پاسخ
اولاً ،با توجه به تبصره )الحاقي ( ١٣٧٦ماده ٢قانون صدور چك مصوب ١٣٥٥با اصلاحات و الحاقات بعدي
و قانون استفساريه اين تبصره مصوب ١٣٧٧مجمع تشخيص مصلحت نظام و همچنين رأي وحدت رويه شماره
٨١٢مورخ ١٤٠٠/٤/١هيأت عمومي ديوان عالي كشور ،خسارت تأخير تأديه بر مبناي نرخ تورم از تاريخ
صدور چك تا وصول آن محاسبه ميشود و اين امر استثنايي بر اصل تعلق خسارت تأخير از تاريخ مطالبه داين
است؛ بنابراين چنانچه چك بلامحل باشد ،با توجه به مستندات پيشگفته ،خسارت تأخير تأديه از تاريخ سررسيد
چك تعلق ميگيرد.
ثانياً ،در فرضي كه به رغم موجود بودن وجه چك در حساب صادركننده ،دارند ه چك در زماني كه صادركننده
وجه را از حساب خارج كرده است ،چك را به بانك ارائه كند ،تا جايي كه عدم پرداخت وجه چك منتسﺐ به
صاحﺐ حساب نباشد ،با توجه به قاعده اقدام ،دارنده چك استحقاق مطالبه خسارت تأخير تأديه در اين مدت
را نخواهد داشت و موضوع از تبصره )الحاقي ( ١٣٧٦به ماده ٢قانون صدور چك مصوب ١٣٥٥با اصلاحات
و الحاقات بعدي ،منصرف است.
دكتر محمدعلي شاه حيدري پور
اداره کل حقوقی قوه قضاییه