فردي بابت چند فقره چك محكوم شده و اجراييه هم به نفع محكومله صادر شده است .در مرحله اجراي احكام و
خارج از دادگاه محكومله و محكوم عليه صلحنامه اي تنظيم و توافق ميكنند بابت اجراييه وجه چك ها و خسارات
تأخير تأديه آن ،يك باب مغازه تجاري متعلق به محكومعليه به محكوم له صلح شود؛ چنانچه مشخص شود مغازه
مورد صلح مستحقللغير بوده و يا آنكه صلحنامه به علل قانوني ديگري باطل شود ،آيا محكومله )متصالح( ميتواند
اجراي حكم را پيگيري كند و يا آنكه صرفاً مي تواند قيمت روز مغازه مورد صلح را به نرخ روز و بر اساس آراي
وحدت رويه شماره ٧٣٣مورخ ١٣٩٣/٧/١٥و ٨١١مورخ ١٤٠٠/٤/١هيأت عمومي ديوان عالي كشور مطالبه
كند و يا آنكه اختيار انتخاب با محكومله است؟ آيا تبديل تعهد صورت گرفته و تعهد قبلي )موضوع اجراييه( ساقط
شده است؟ آيا مي تواند اجراي مفاد اجراييه و همچنين قيمت روز مغازه مورد صلح را مطالبه كند؟
نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۴/۵۱۰ مورخ ۱۴۰۵/۰۲/۰۹
مرجع: اداره کل حقوقی قوه قضاییه ـ دكتر محمدعلي شاه حيدري پور
استعلام
پاسخ
در فرض سؤال كه حكم به پرداخت وجه چك و خسارت تأخير تأديه آن صادر شده و قطعيت يافته است و در
مرحله اجراي حكم ،طرفين توافق كردهاند محكومعليه يك باب مغازه تجاري به محكومله صلح كند؛ اما مغازه
مستحقللغير درآمده و صلحنامه به اين علت يا علت ديگري باطل شده است ،چنانچه به موجب حكم قطعي بطلان
عقد صلح به لحاظ موارد پيشگفته اعلام شود ،عقد باطل اثري ندارد و عمليات اجرايي ادامه مييابد.
بديهي است اجراي احكام صرفاً در حدود مقرر در اجراييه )محكوم به( عمليات اجرايي را ادامه ميدهد و چنانچه
محكومله مدعي حقي مازاد بر آن )مانند مطالبه غرامت( باشد ،مستلزم طرح دعوا و صدور حكم مقتضي است.
دكتر محمدعلي شاه حيدري پور
اداره کل حقوقی قوه قضاییه