الف -آيا دعواي الزام به تحويل مبيع از جمله زمين يا مال منقول و در صورت عدم امكان ،الزام به پرداخت ثمن
قابليت استماع دارد؟
ب -آيا ميتوان اين خواستهها را در طول يكديگر و مجموعاً قابل استماع دانست؟
ج -آيا دادگاه مي تواند به منظور جلوگيري از صدور قرارهاي شكلي فقط در خصوص خواسته اول اظهار نظر
كند و در مورد خواسته بعدي به استناد ملاك ماده 1٩قانون آيين دادرسي دادگاههاي عمومي و انقلاب در امور
مدني مصوب 1٣7٩قرار توقيف دادرسي صادر و پس از قطعيت رأي اول اظهارنظر كند؟
د -آيا ايراد ديگري بر اين شيوه طرح دعوا متصور است؟
نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۴/۵۷۷ مورخ ۱۴۰۴/۱۰/۰۷
مرجع: اداره کل حقوقی قوه قضاییه ـ دكتر محمدعلي شاه حيدري پور
استعلام
پاسخ
منجز بودن خواسته به معناي آن است كه خواسته ظني و احتمالي نباشد؛ به گونهاي كه دو يا چند خواسته در
عرض هم قرار گيرد؛ بنابراين در فرض سؤال كه خواسته خواهان الزام به تحويل مبيع و در صورت تعذر الزام به
استرداد ثمن است؛ خواسته مردد نبوده و از شمول بند ٩ماده 84قانون آيين دادرسي دادگاههاي عمومي و
انقلاب در امور مدني مصوب 1٣7٩خارج است و چنين دعوايي قابل استماع ميباشد .از آنجا كه در فرض
سؤال ،خواستهها در طول يكديگر قرار گرفتهاند و ظني نميباشند ،در صورت صدور حكم مطابق خواسته نخست،
همان گونه كه خواهان در دادخواست خود تعيين نموده است ،محلي براي صدور حكم مطابق خصوص خواسته
بعدي باقي نميماند .همچنين به لحاظ طرح همزمان خواستهها ،آنگونه كه در فرض سؤال آمده است ،موجبي
براي صدور قرار توقيف دادرسي تا اتخاذ تصميم در خصوص خواسته نخست ،نميباشد.
دكتر محمدعلي شاه حيدري پور
اداره کل حقوقی قوه قضاییه