نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۴/۷۱۵ مورخ ۱۴۰۴/۱۱/۱۱

متن کامل استعلام و پاسخ نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۴/۷۱۵ مورخ ۱۴۰۴/۱۱/۱۱، شماره پرونده ۱۴۰۴-۶۲-۷۱۵، در بخش نظریات مشورتی کتابخانه حقوقی دادیار.

شماره نظریه ۷/۱۴۰۴/۷۱۵تاریخ ۱۴۰۴/۱۱/۱۱شماره پرونده ۱۴۰۴-۶۲-۷۱۵ ـ حبهمن ۱۴۰۴

نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۴/۷۱۵ مورخ ۱۴۰۴/۱۱/۱۱

مرجع: اداره کل حقوقی قوه قضاییه ـ دكتر محمدعلي شاه حيدري پور

استعلام

در دعاوي مالي كه محكومبه مشتمل بر اصل دين و خسارت تأخير تأديه است ،گاه به علت طولاني شدن مدت عدم
پرداخت ،ميزان خسارت تأخير تأديه از اصل دين بيشتر ميشود و محكومعليه با پرداخت اصل دين قصد جلوگيري از
ادامه محاسبه خسارت تأخير تأديه را دارد؛ در چنين فرضي محكومعليه معمولاً بر اين باور است كه با پرداخت اصل
دين خسارت تأخير تأديه متوقف شده و ميتواند پرداخت آن را به زمان ديگري موكول كند؛ درحاليكه اين امر در عمل
ميتواند موجب تضييع حقوق محكومله شود.
با عنايت به مراتب پيش گفته و اختلاف رويه موجود ،خواهشمند است اعل ام فرماييد در فرض پرداخت وجه از سوي
محكومعليه ،آيا وجه پرداختي بايد ابتدا به حساب اصل دين منظور شود و يا آنكه بابت خسارت تأخير تأديه كسر
شود؟

پاسخ

در موارد مطالبه طلب و نيز خسارت تأخير تأديه وفق ماده 522قانون آيين دادرسي دادگاههاي عمومي و انقلاب در
امور مدني مصوب ،1379مرجع قضايي در رأي خود دو مبلغ را تعيين نميكند؛ بلكه حكم به پرداخت اصل طلب به
همراه خسارت تأخير تأديه آنكه بايد طبق ضابطه مندرج در اين ماده در زمان اجرا محاسبه و وصول شود ،صادر
ميكند؛ بنابراين ،در فرضي كه محكومعليه بخشي از محكومبه را پرداخت كرده است؛ مكلف به پرداخت باقيمانده
محكوم به بر اساس شاخص تورم اعلامي از سوي بانك مركزي ميباشد؛ بدين معني كه خسارت تأخير تأديه موضوع
ماده 522يادشده كه به منظور جبران كاهش ارزش پول مقرر شده است ،به آن بخش از محكومبه كه پرداخت نشده
است ،نيز تعلق ميگيرد و اين فرض منصرف از مبحث خسارت مركب است.
بنا به مراتب پيش گفته ،در فرض سؤال با لحاظ اصل محكوم به و خسارت تأخير تأديه در زمان هر يك از پرداختها
و بر مبناي مبلغ پرداختي در هر مرحله ،كسري از اصل محكومبه و خسارت متعلقه ،محاسبه و از ميزان محكومبه كسر
ميشود.

دكتر محمدعلي شاه حيدري پور
اداره کل حقوقی قوه قضاییه