نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه

نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۵/۱۸ مورخ ۱۴۰۵/۰۲/۱۳

متن کامل استعلام و پاسخ نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۵/۱۸ مورخ ۱۴۰۵/۰۲/۱۳، شماره پرونده ۱۴۰۵-۱۶۸-۱۸، در بخش نظریات مشورتی کتابخانه حقوقی دادیار.

شماره نظریه ۷/۱۴۰۵/۱۸تاریخ ۱۴۰۵/۰۲/۱۳شماره پرونده ۱۴۰۵-۱۶۸-۱۸ ـ كاردیبهشت ۱۴۰۵

نظریه مشورتی شماره ۷/۱۴۰۵/۱۸ مورخ ۱۴۰۵/۰۲/۱۳

مرجع: اداره کل حقوقی قوه قضاییه ـ دكتر محمدعلي شاه حيدري پور

استعلام

پروندهاي صرفاً با اعتراض شاكي نسبت به مقدار مجازات متهم نزد دادگاه تجديدنظر مطرح و رأي محكوميت در همان
دادگاه تأييد شده است؛ اما رأي نسبت به متهم در همان مرحله بدوي به لحاظ عدم اعتراض و تجديدنظرخواهي وي قطعي
شده است .در چنين فرضي در صورت تقاضاي آزادي مشروط ،تعليق اجراي مجازات ،آزادي تحت نظارت سامانههاي
الكترونيكي و ،...آخرين دادگاه صادركننده حكم قطعي نسبت به محكومعليه كدام مرجع است؟ محكومعليه بايد اين امتيازات
را از كدام دادگاه درخواست كند؟ دادگاه بدوي يا دادگاه تجديدنظر؟

پاسخ

اولاً ،مطابق رأي وحدت رويه شماره ٥٨٣مورخ ١٣٧٢/٧/٦هيأت عمومي ديوان عالي كشور چنانچه رأي تجديد
نظرخواسته عيناً در دادگاه تجديدنظر تأييد شود ،دادگاه اخير ،دادگاه صادركننده حكم قطعي است.
ثانياً ،مطابق بند »پ« ماده ٤٩٠قانون آيين دادرسي كيفري مصوب ١٣٩٢رأيي كه مرجع تجديدنظر آن را تأييد يا
پس از نقض رأي نخستين صادر كرده باشد ،لازمالاجرا است؛ اعم از اينكه اين رأي ،متعاقب تجديد نظرخواهي شاكي
يا محكوم باشد و از آنجا كه هرگونه تغيير در نحوه اجراي حكم صادره در اجراي »نظام نيمهآزادي« و »آزادي
تحت نظارت سامانههاي الكترونيكي« موضوع مواد ٥٧و ٦٢قانون مجازات اسلامي مصوب ١٣٩٢نيز بايد ناشي
از تصميم دادگاه صادركننده اين رأي باشد؛ بنابراين مقصود از دادگاه صادركننده حكم در موارد يادشده ،دادگاهي
است كه حكم لازمالاجرا را صادر كرده است؛ بر اين اساس ،در فرض سؤال كه پس از تجديد نظرخواهي شاكي،
پرونده در دادگاه تجديد نظر مطرح شده و اين دادگاه رأي قطعي صادر كرده است ،مرجع اعمال نهادهاي يادشده؛
دادگاه تجديد نظر است .در خصوص »تعليق اجراي مجازات« و »آزادي مشروط« نيز با توجه به مواد ٤٦و ٥٨
قانون مجازات اسلامي مصوب ١٣٩٢و رأي وحدت رويه شماره ٧٣١مورخ ١٣٩٢/٨/٢٨هيأت عمومي ديوان
عالي كشور ،مرجع اتخاذ تصميم درخصوص اعمال نهادهاي ياد شده دادگاه تجديد نظر است.

دكتر محمدعلي شاه حيدري پور
اداره کل حقوقی قوه قضاییه